Jean Rollin

Najbardziej znany i najoryginalniejszy francuski twórca horrorów. Obecnie wśród fanów gatunku postrzegany jest jako postać kultowa. Przez wielu uważany też za niekwestionowanego króla erotycznego horroru wampirycznego.

Jean Rollin urodził sie w rodzinie o korzeniach arystokratycznych. Od dzieciństwa miał styczność z teatrem i filmem. Jego ojciec, aktor i dyrektor teatru, chciał aby jego syn miał kontakt ze sztuką i robił wszystko, aby go tym zainteresować. Jednak już w dzieciństwie Jean Rollin zdecydował, że zamiast występować na scenie będzie kręcił filmy. Często chodził do kina, w późniejszych latach oglądał dużo telewizji. Największy wpływ na jego twórczość w tym czasie miały amerykańskie seriale. Karierę rozpoczynał od pisania scenariuszy i pracy w wytwórni filmów animowanych. W latach 60-tych został zatrudniony jako asystent reżysera przy rozmaitych, mało znaczących produkcjach, aż w końcu zdecydował się zrealizować własny film. Była to krótka opowieść pt. "Les Amours Jaunes" ("The Yellow Lovers"). Po kilku podobnych filmikach nakręcił swój prawdziwy kinowy debiut pt. "Le Viol Du Vampire" (1967). Pierwotnie również miał to być film krótkometrarzowy, jednak w trakcie kręcenia reżyser wpadł na pomysł, aby dotychczasowe ofiary zostały wskrzeszone. W wyniku tego dokręcono jeszcze kilka scen, a film ostatecznie rozciągnął się do 90 minut. Okazał się on najważniejszym w jego karierze, ponieważ ukształtował kierunek rozwoju reżysera, który konsekwentnie realizuje aż do dzisiaj. Pomimo ( a raczej z powodu ) licznych protestów "The Rape Of The Vampire", który doskonale łączył elementy erotyki z wampiryzmem, przyniósł Rollinowi rozgłos i sławę. I mimo, że większość krytyków nie widziała w tym filmie nic ciekawego, początkujący reżyser zyskał sobie poważanie wśród fanów horroru jako twórca niekonwencjonalny i oryginalny, wnoszacy do kinematografii francuskiej odrobinę świeżości. O popularności tego filmu świadczy chociażby fakt, że aż do dnia dzisiejszego pierwszy film francuskiego reżysera jest uważany za jedną z klasycznych pozycji z jego filmografii. Idąc za ciosem w kolejnych latach Rollin kontynuował pochód raz wyznaczoną ścieżką, oferując swoim fanom jeszcze więcej erotycznych horrorów. Produkcje te mimo, że właściwie za każdym razem spotykały się z niezrozumieniem lub ignorancją krytyki, coraz bardziej czyniły z francuskiego reżysera obiekt kultu. Tak było m.in. przy okazji jednego z najwyżej cenionych i najbardziej znanych filmów Francuza - "Le Frisson Des Vampires" (1970). To właśnie m.in. w tym filmie, głównie za sprawą świetnej sceny, w której kobieta wychodzi z zegara, najwyraźniej widać surrealistyczny klimat filmów Rollina. W podobnym tonie utrzymany był również "Vierges Et Vampires" (1971), w którym jednak Rollin po raz kolejny wywołał oburzenie wstawiając do filmu m.in. scenę z nietoperzem gnieżdżącym się w pochwie jednej z kobiet. W 1973 roku mimo, że postanowił się pozbyć wątków wampirycznych ze swojego kolejnego filmu, nie zrezygnował z formuły erotycznego horroru. Nie wyszło mu to jednak na dobre, ponieważ "Les Démoniaques" (1973) nie należy do najbardziej udanych pozycji w dorobku francuskiego reżysera. Za to kolejny jego film, nakręcony w zaledwie 3 tygodnie "Levres De Sang" (1975), był już utrzymany w stylu jego pierwszych filmów i okazał się być jednym z najlepszych w jego karierze. Sam reżyser dokręcił później kilka dodatkowych scen pornograficznych i wydał ten film jako "Suck Me Vampire". W drugiej połowie lat 70-tych kiedy filmy porno ostatecznie zostały zalegalizowane, nakręcił porno horror "Phantasmes", którym faktycznie rozpoczął całą serię filmów pornograficznych, kręconych pod pseudonimem Michel Gentil ( np. "Hard Penetration", 1975 ). Tak więc przez najbliższe kilka lat realizował głównie filmy spod znaku soft- i hard-porno. Cały czas jednak wierny będzie horrorowi, wypuszczając co kilka lat kolejną produkcję tego gatunku jak np. swój, jak to określił, "hołd dla erotyzmu" - "Fascination" (1979), będący jednym z najlepszych jego filmów czy trochę odmienny od reszty, najbardziej krwawy w całym dorobku reżysera "La Nuit Des Traquées" (1980). Rok 1980 przyniósł jednak wielką wpadkę, którą był jeden z najgorszych filmów o zombie w dziejach kina "Le Lac Des Morts Vivants" (1980). Pierwotnie obraz ten miał zostać nakręcony przez Jesusa Franco, ale ten zniknął bez śladu i na jego miejsce, na dzień przed rozpoczęciem zdjęć, zatrudniono Rollina, który nie wiedział nic więcej ponad to, że będzie to film o zombich. Efekt był katastrofalny, a Rollin zaliczył plamę na swojej filmografii, którą wypomina mu się aż po dzień dzisiejszy. Po tym niewątpliwym, choć w dużej mierze niezawinionym przez samego reżysera potknięciu, Rollin postanowił powrócić z kolejnym filmem zrealizowanym w stylu, który najbardziej odpowiada zarówno jemu jak i jego fanom. Zrealizowany w 1982 roku horror "La Morte Vivante", przywrócił nadszarpnięte zaufanie jego wielbicieli i stał się wkrótce jednym z najpopularniejszych jego filmów. Był także największym sukcesem komercyjnym w karierze francuskiego reżysera. Lata 90-te to okres mniej płodny w karierze filmowej reżysera. Skoncentrował się on bardziej na pisaniu opowiadań. Nie bez wpływu były też kłopoty zdrowotne reżysera. Niemniej nie porzucił ostatecznie horroru. W drugiej połowie lat 90-tych powstały jeszcze dwa filmy, utrzymane w charakterystycznym dla reżysera stylu, choć już z mniejszą dawką erotyki. Pierwszy z nich, nakręcony na podstawie jego własnej powieści "Les Deux Orphelines Vampires" (1997), wywołał mieszane uczucia fanów, z jednej strony ucieszonych powrotem reżysera do horroru, z drugiej lekko rozczarowanych poziomem jaki prezentował ten film. Drugi z nich i jak na razie ostatni w karierze Francuza to "La Fiancée De Dracula" (2002).

Jean Rollin większą uwagę przykłada do wizualnego wyglądu swoich filmów niż do samej fabuły, która pełni raczej rolę drugorzędną. Najważniejszy bowiem jest sposób i styl przedstawienia danej historii: atmosfera, dekoracje, stroje itp. Wyraźnie na pierwszy plan wysuwa się fascynacja wampiryzmem i ściśle z nią powiązanej erotyki, bardzo często eksponującej motywy lesbijskie ( "Shiver Of The Vampires", "Fascination", The Living Dead Girl" ). Powolne, nieco senne, a nierzadko także po prostu nużące tempo niektórych jego filmów ( "Demoniacs", "Night Of The Hunted" ) ma w zamyśle reżysera podkreślać oderwanie od rzeczywistości i stworzenie czegoś na kształt projekcji sennego koszmaru. Stąd jego filmy przepełnione są surrealistycznymi wizjami, dziwacznymi nierzeczywistymi postaciami, ale też ozdobione niesamowicie pięknymi plenerami i tajemniczymi gotyckimi zamkami. Jednak w opinii wielu fanów jego filmy są po prostu nudne, a reżyserowi brakuje zarówno talentu jak i umiejętności. W większości jego filmów spotkać można identyczne elementy takie jak trumny ( "The Living Dead Girl", "Lips Of Blood" ), cmentarze ( "Lips Of Blood", "Shiver Of The Vampires" ), klauny ( "Demoniacs", "The Iron Rose", "Requiem For A Vampire" ), bliźniaczki ( "Naked Vampire", "Requiem For A Vampire", "Lips Of Blood" ) itp. Ulubionym miejscem akcji jego filmów, oczywiście oprócz ponurych zamczysk, są plaże i wybrzeża morskie ( "Demoniacs", "Naked Vampire", Fiancee Of Dracula", "Shivers Of The Vampires" ). Bardzo częstym tematem jego filmów jest też np. dominująca pozycja Zła ( powtarzający się motyw niewinności zniszczonej przez złe siły np. "Requiem For A Vampire" ). Przy wszystkich tych elementach reżyserowi udaje się zachować poetycki styl przedstawiania świata horroru oraz erotyki. Większość jego filmów ma jednak bardzo ograniczony budżet i przeznaczona jest raczej do wielbicieli jego charakterystycznego stylu narracji. Często współpracuje też z tymi samymi aktorami np. z bliźniaczkami Catherine i Marie-Pierre Castel czy Mireille Dargent. Niestety filmy Jeana Rollina są dosyć mało znane poza granicami Francji. Reżyser jest także twórcą opowiadań erotycznych.

Wybrana filmografia:

• "Le Viol du Vampire" "The Rape of the Vampire"( 1967 )
• "La Vampire Nue" "The Naked Vampire"( 1969 )
• "Le Frisson des Vampires" "The Shiver of the Vampires"( 1970 )
• "Vierges et Vampires" "Requiem For a Vampire"( 1971 )
• "La Rose de Fer" "The Iron Rose"( 1973 )
• "Les Dèmoniaques" "Demoniacs"( 1973 )
• "Lèvres de Sang" "Lips of Blood"( 1975 )
• "Phantasmes" "Once Upon a Virgin "( 1975 )
• "Les Raisins de la Mort" "The Grapes of Death"( 1978 )
• "Fascination"( 1979 )
• "La Nuit des Traquèes" "Night of the Hunted"( 1980 )
• "Le Lac des Morts Vivants" "Zombie Lake"( 1980 )
• "La Morte Vivante" "The Living Dead Girl"( 1982 )
• "Les Deux Orphelines Vampires" "Two Orphan Wampires"( 1997 )
• "La Fiancèe de Dracula" "Fiancce of Dracula"( 2002 )